EQ гэж юу вэ? Сэтгэл хөдлөлөө таньж, зөв удирдахуй

Бид өдөр бүр баярлах, бухимдах, түгших, догдлох зэрэг олон төрлийн мэдрэмжтэй нүүр тулдаг. Эдгээр мэдрэмжээ цаг тухайд нь анзаарч, шалтгааныг нь ойлгон, оновчтой хариу үйлдэл үзүүлэх чадварыг сэтгэл хөдлөлийн чадамж буюу EQ гэж нэрлэдэг билээ.

EQ-ийн үндсэн бүрэлдэхүүн хэсгүүд

Сэтгэл хөдлөлийн чадамж нь зөвхөн тайван байх тухай ойлголт биш юм. Энэ нь өөрийн болон бусдын сэтгэл зүйн төлөв байдлыг цогцоор нь харж, харилцаагаа эрүүлээр бүтээх тухай чадвар бөгөөд дараах дөрвөн үндсэн тулгуураас бүрддэг.

• Өөрийгөө танин мэдэх: Яг одоо өөрт төрж буй мэдрэмжийг нэрлэж сурах, юуны улмаас энэ мэдрэмж төрснийг ялган харах чадвар юм. Өөрийн зан төлөвийн хэв маяг болон сул талыг хүлээн зөвшөөрөхөөс EQ эхэлдэг.
• Өөрийгөө удирдах: Бухимдал, уур хилэн, айдас төрөх үед шууд огцом хариу үйлдэл үзүүлэхгүйгээр түр завсарлага авч, бодолтой шийдвэр гаргах явдал юм. Энэ нь сэтгэл хөдлөлөө нуун дарах бус, харин хор хөнөөлгүйгээр гаргах ухаан билээ.
• Эмпати: Бусдын байр сууринд өөрийгөө тавьж үзэх, тэдний мэдэрч буй зүйлийг өөрийн өнцгөөс шүүмжлэхгүйгээр ойлгохыг хэлнэ. Хүний үгнээс гадна харц, биеийн хэлэмж, дууны өнгийг мэдрэх нь чухал.
• Нийгмийн харилцааны ур чадвар: Бусадтай ойлголцох, зөрчилдөөн үүссэн үед учраа олох, хамтран ажиллах болон бусдад нөлөөлөх чадвар юм. Энэ чадвар өндөр байх тусам хүрээлэл дундаа ойлгомжтой, итгэлтэй харилцаа тогтоож чаддаг.

Ажлын байр болон хувийн амьдралд EQ хэрхэн илэрдэг вэ?

Ажлын байр дээр өндөр EQ-тэй хүн стресс өндөртэй нөхцөлд ч тайван байдлаа хадгалж, багийн гишүүдтэйгээ бүтээлчээр хамтран ажилладаг. Тэд шүүмжлэлийг хувийн дайралт гэж хүлээн авахын оронд өсөж хөгжих боломж болгон хардаг төдийгүй бусдад хүндэтгэлтэй, ойлгомжтой эргэх холбоо өгч чаддаг. Ийм зан чанарын шинж нь эрүүл манлайлал бүрдэх гол хөрс болдог бөгөөд хамт олны дунд итгэлцлийг бий болгодог.

Харин гэр бүл, хувийн харилцаанд сэтгэл хөдлөлийн чадамж нь ойр дотнын хүмүүстэйгээ гүн гүнзгий ойлголцох гүүр болдог. Хосуудын дунд үл ойлголцол үүсэхэд хэн нэгнийг ялах гэж зүтгэхийн оронд харилцан ярилцаж, асуудлыг хамтдаа шийдвэрлэхэд тусалдаг. Хүүхэдтэйгээ харилцахдаа тэдний насны онцлог, хэрэгцээг хүлээн зөвшөөрч, тэвчээртэй хандах нь гэр бүлийн уур амьсгалыг тайван, бат бөх байлгахад нөлөөлдөг билээ.

Өдөр тутмын амьдралдаа EQ-ээ хөгжүүлэх энгийн алхмууд

EQ нь төрөлхийн өгөгдөл гэхээсээ илүү цаг хугацааны явцад тасралтгүй суралцаж, тордож болдог дадал юм. Та өдөр тутамдаа дараах дадлуудыг хэвшүүлснээр сэтгэл хөдлөлөө илүү ухамсартайгаар удирдах боломжтой.

• Мэдрэмжээ нэрлэж хэвших: Сэтгэл тавгүйцэх үед зүгээр л «муу байна» гэхийн оронд «би одоо ганцаардаж байна», «би шахалтад орсондоо түгшиж байна» гэх мэтээр тодорхой нэрлэж сураарай. Нэрлэж чадсан зүйлээ удирдах хамаагүй хялбар болдог.
• Хариу үйлдэл үзүүлэхээсээ өмнө амьсгаа авах: Гэнэтийн таагүй мэдээ сонсох эсвэл бухимдах үед шууд хариу үг хэлэлгүйгээр хэдхэн хором гүнзгий амьсгаа авч, түр завсарлага гаргаарай. Энэ богино хугацаа нь таны тархинд учир шалтгааныг эргэцүүлэн бодох боломж олгодог.
• Сонсох чадвараа сайжруулах: Бусадтай ярилцахдаа зөвхөн хариу хэлэх тухай бодолгүйгээр, тухайн хүний ярианы цаад утга, мэдрэмжийг бүрэн анхаарч сонсохыг хичээгээрэй. Энэ нь таны эмпати чадварыг бодитоор хөгжүүлнэ.
• Өөрийн өдөөгч хүчин зүйлсийг ажиглах: Ямар үйл явдал, ямар хүний үг таныг амархан тэвчээргүй болгодог болохыг анзаарч тэмдэглээрэй. Өөрийн сул талыг урьдчилан мэдсэнээр дараагийн удаа ийм нөхцөл байдалд илүү ухамсартай бэлтгэлтэй орж чадна.

Өөрийн сэтгэл хөдлөлөө таньж, хэрхэн удирдаж буйгаа бодитоор харахын тулд TruMind-ийн «Сэтгэл хөдлөлөө хэр сайн удирддаг вэ?» сорилыг бөглөж үзээрэй.