Монголд хүүхэд үрчилж авахад ямар шаардлага хангасан байх ёстой вэ?

Монгол Улсад хүүхэд үрчлэн авах хүн нь насанд хүрсэн, эрх зүйн бүрэн чадамжтай, хүүхдийг өсгөн хүмүүжүүлэх боломжтой байх ёстой. Хуульд заасан тодорхой өвчин эмгэггүй, гэмт хэрэгт шийтгүүлж байгаагүй, эцэг эх байх эрхээ хасуулаагүй байх зэрэг шаардлагыг хангасан байна. Мөн хүүхдийн төрсөн эцэг эх болон гэрлэсэн бол эхнэр, нөхрийн зөвшөөрлийг заавал авсан байх шаардлагатай.

• Гэр бүлийн тухай хуулийн 57.1-д зааснаар иргэний эрх зүйн бүрэн чадамжтай, насанд хүрсэн, хүүхдийг тэжээн тэтгэж, өсгөн хүмүүжүүлэх зохих боломжтой иргэн хүүхэд үрчлэн авах эрхтэй 1.
• Гэр бүлийн тухай хуулийн 57.3-т зааснаар бүтэн өнчин хүүхдийг төрөл, садангийн хүн нь үрчлэн авах тохиолдолд хуульд заасан насны хязгаарлалт хамаарахгүй байх эрхтэй 1.
• Гэр бүлийн тухай хуулийн 55.7-д зааснаар Засаг даргад гаргасан хүсэлтээ 20 хоногт багтаан шийдвэрлүүлэх эрхтэй 2.

• Гэр бүлийн тухай хуулийн 57.2-т заасан дараах нөхцөл байдал байвал хүүхэд үрчлүүлэхийг шууд хориглодог 1:
  • Ганц бие, бусдын асрамжид байгаа 60-аас дээш настай төрөл, садан бус иргэн;
  • Эцэг, эх байх эрхээ хязгаарлуулсан, хасуулсан буюу хасуулж байсан хүн;
  • Урьд нь үрчлэн авсан хүүхдээ өөрийн буруугаас буцаан өгсөн, ашиг хонжоо олох зорилготой хүн;
  • Сүрьеэ, сэтгэцийн өвчтэй, согтууруулах ундаа, мансууруулах бодис байнга хэрэглэдэг хүн;
  • Эрүүгийн хэрэгт удаа дараа шийтгүүлсэн болон хорих ял эдэлж байгаа хүн.
• Гэр бүлийн тухай хуулийн 55.4-т зааснаар үрчлэгдэх хүүхэд 7 нас хүрсэн бол өөрийнх нь зөвшөөрлийг заавал авах бөгөөд зөвшөөрөөгүй тохиолдолд үрчлэлт хийгдэхгүй 2.
• Хууль тогтоомжийн шинэчлэл: 2027 оны 1 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс Гэр бүлийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж эхэлнэ. Тэр үеэс эхлэн үрчлэгч болон хүүхдийн насны зөрүү 21-ээс дээш байх шаардлага тавигдаж, асуудлыг Засаг дарга биш шүүх шийдвэрлэдэг болох тул хуулийн нарийн зохицуулалтыг legalinfo.mn сайтаас шалгахыг зөвлөж байна.

• Хүүхэд үрчлэн авах тухай нотариатаар гэрчлүүлсэн өргөдөл хүсэлт.
• Хүүхдээ үрчлүүлэх тухай эцэг, эхийн нотариатаар гэрчлүүлсэн зөвшөөрөл (эсхүл асран хамгаалагч, байгууллагын зөвшөөрөл).
• Хэрэв гэрлэсэн бол эхнэр буюу нөхрийн бичгээр гаргаж нотариатаар гэрчлүүлсэн зөвшөөрөл.
• Үрчлэгч болон үрчлүүлж буй талуудын иргэний үнэмлэх.
• Гэрлэлтийн гэрчилгээ (хэрэв гэрлэсэн бол).
• Хүүхэд 7 нас хүрсэн бол хүүхдийн бичгээр өгсөн зөвшөөрөл.

Хүүхэд үрчлэх ердийн харилцаанд сум, дүүргийн Засаг даргад хандан өөрсдөө бичиг баримтаа бүрдүүлэн шийдвэрлүүлэх боломжтой тул заавал өмгөөлөгч авах шаардлагагүй. Харин маргаантай нөхцөл байдал үүсвэл мэргэжлийн өмгөөлөгчөөс зөвлөгөө авч болох ба хуульд заасан шаардлага хангасан иргэд Хууль зүйн туслалцааны төвөөс (утас: 7700-1982) үнэ төлбөргүй туслалцаа авах боломжтой.